Küresel piyasalarda Hürmüz Boğazı’na ilişkin artan jeopolitik gerilim izleniyor

Pusula Yatırım tarafından yayımlanan değerlendirmede; ABD ile İran arasında boğazın yeniden açılmasına yönelik bir mutabakat zaptı imzalanmış olmasına rağmen İran’ın yalnızca kendi belirlediği güzergâhlardan geçişe izin verileceğini ve koordinasyonun zorunlu olduğunu vurguladığı ifade edildi. Umman kara suları gibi alternatif ve güvenli olduğu belirtilen güney rotaları değerlendirilirken, gemi sahipleri arasında belirsizliğin arttığı ve boğazdaki tanker trafiğinin henüz savaş öncesi seviyelere ulaşmadığının altı çizildi.

Açıklamada, ABD’nin İran’ın küresel deniz ticaretini gasp etme girişimlerine ve olası bir harç sistemine karşı yaptırım kartını devreye soktuğu, Tahran’ın bölgedeki operasyonel kontrolünü sürdürmesinin ise küresel petrol akışını uzun vadede kalıcı olarak aşağı yönlü etkileyebileceği vurgulandı.

ABD Enerji Bakanı Chris Wright’ın, ABD ordusunun ticari gemilere sağladığı eskort hizmeti sayesinde İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatma gücünü önemli ölçüde sınırladıklarını ifade ettiği belirtildi. Umman kara sularından geçen güney rotasında askeri korumanın gemilere müdahaleyi engellediği kaydedildi.

Ulaşım koridorunun yeniden açılmasına yönelik varılan anlaşmanın ardından petrol sevkiyatında ciddi hareketlilik yaşandığı, ABD’nin İran petrolüne yönelik yaptırımları 60 günlüğüne askıya almasının Tahran açısından büyük bir kazanım oluşturmadığı ve uzlaşma sağlanamaması halinde deniz ablukasının yeniden devreye alınabileceği aktarıldı.

Anlaşma kapsamında İran’ın 60 gün boyunca harç talep etmeden geçişlere izin vermesinin öngörüldüğü, bu sürenin ardından boğazın yönetiminin nasıl şekilleneceği ve körfez ülkeleriyle yapılacak görüşmelerin sonuçlarının küresel enerji arz güvenliği açısından kritik belirsizlik oluşturmaya devam ettiği ifade edildi.

Makroekonomik tarafta ise bugün ABD kişisel tüketim harcamalarının (PCE) takip edileceği belirtilirken, petrol fiyatlarının normalleşmeye başladığı dönemde tüketici davranışları açısından kritik veri olmasının piyasaların odağında yer aldığı kaydedildi.